Het Archief

Het Archief van het Grootseminarie Brugge bevat erg diverse fondsen en beslaat ruim 320 strekkende meter. Tot het moderne archief behoort het fonds van het Grootseminarie, dat vooral bestaat uit een reeks registers en een serie losse archivalia (ontsloten via steekkaarten). Ook een twintigtal verslagboeken van de regionale clubs in het seminarie behoren tot dit fonds. Daarnaast bevat het archief de persoonlijke papieren van professoren die in en rond het seminarie actief zijn geweest, o.a. mgr. C. Callewaert (1866-1943), kan. P. Declerck (1922-1981) en prof. E.I. Strubbe (1897-1970), en van een aantal priesters, o.a. K. Dubois (1895-1956), K.L. Grimminck (1676-1728) en A. Logghe (1878-1965). Deze archieven zijn meestal enkel voorlopig geïnventariseerd. Tot het modern archief behoort ook een reeks conferentieverslagen van het Lager Onderwijs in het bisdom Brugge (1980-1955).

Het Archief van het Grootseminarie bevat ook een omvangrijke hoeveelheid oud archief, vooral van abdijen en kloosters in West-Vlaanderen die de Franse Revolutie niet overleefden. Deze fondsen kwamen na het uitsterven van deze gemeenschappen eerst terecht in het Bisschoppelijk Archief of werden rechtstreeks gedeponeerd in het Archief van het Grootseminarie. Het belangrijkste van deze fondsen is het archief van de vroegere Duinenabdij, die eerst in Koksijde en sinds 1627 in Brugge gevestigd was. Ook het archief van haar vroegere dochterabdij Ter Doest (Lissewege) is opgenomen in dit fonds, dat twee series oorkonden en een reeks rekeningen omvat. Van de oudste reeks oorkonden en de rekeningen bestaat er een aparte inventaris, de tweede serie oorkonden is enkel ontsloten via steekkaarten.
Besloten Wereld Open Boeken Ook een groot deel van het Handschriftenfonds, nl. een honderdtal manuscripten, is afkomstig van deze beide cisterciënzerabdijen (cfr. L.Busine & L.Vandamme, (eds.), Besloten wereld. Open boeken. Middeleeuwse handschriften in dialoog met actuele kunst, Tielt, 2002). De overige handschriften zijn afkomstig uit andere voormalige abdijen en kloosters en uit de bibliotheek van bisschop J.B.Malou (1809-1864). In 2007 werden nog een aantal archivalia over de Duinenabdij door de Sint-Pietersabdij van Steenbrugge overgedragen aan het Grootseminarie. Sedert 2001 behoort ook het oud archief van de cisterciënzerinnenabdij Spermalie tot het Archief van het Grootseminarie. Dit fonds beslaat een uitgebreide reeks oorkonden en registers en is volledig ontsloten via de onuitgegeven inventaris door W.Goetghebeur (1991).

 ^ top 

Naast de fondsen Duinen-Doest en Spermalie bevat het Archief van het Grootseminarie nog archieven van de Guldenbergabdij in Wevelgem (cisterciënzerinnen), de Sint-Andriesabdij in Sint-Andries (benedictijnen), het koninklijk hospitaal te Menen (religieuzen van Sint-Augustinus), de Eekhoutteabdij in Brugge, de Sint-Pietersabdij in Lo, de Onze-Lieve-Vrouweabdij in Zonnebeke en de Sint-Pieters- en Sint-Vedastusproosdij te Eversam (reguliere kanunniken van Sint-Augustinus). Van deze fondsen bestaat er enkel een inventaris op steekkaarten. Sinds 1 januari 2004 wordt het fonds Zonnebeke digitaal geregistreerd en ontsloten via het project Doza (Digitale Ontsluiting van het Zonnebeekse Abdijarchief), dat onder leiding staat van prof.dr. Paul Trio en wordt uitgevoerd door lic. Marjan De Smet. Tenslotte bevat het Archief van het Grootseminarie ook enkele handschriften en archivalia afkomstig van religieuze gemeenschappen buiten het grondgebied van het huidige bisdom Brugge, bijv. het Bullarium en Chronicon Windeshemense van J. Bosmans (Hss. 433-434) en de twee delen Oorspronck van diversche abdijen van A. vander Cruyce, waarin een aantal Oost-Vlaamse abdijen besproken worden (Hss. 152A/38 & 152B/39).


  In 2008 werd voor het eerst een manuscript uit het Archief van het Grootseminarie digitaal ontsloten onder impuls van de Erfgoedcel Brugge. Het betreft handschrift 89/54, dat dateert van ca. 1200 en afkomstig is uit de Duinenabdij. Het manuscript bevat spirituele teksten van twee reguliere kanunniken van Sint-Augustinus, Hugo de Folieto (+ca.1172) en Achardus van Sint-Victor (+1171). Naast 36 preken van Achardus bevat dit handschrift vijf geschriften van Hugo de Folieto: De medicina animae, De bestiis, De rota religionis, De rota simulationis en De pastoribus et ovibus. Van het tweede geschrift, dat vooral gekend is als De volucribus of De avibus, werd een moderne Nederlandse vertaling opgemaakt door leerlingen van het Sint-Lodewijkscollege in Brugge. Zowel de opnames van het handschrift en de begeleidende teksten als de Latijnse editie en de vertaling van De avibus zijn te consulteren op www.historischebronnenbrugge.be (vanaf november).

Het archief is wegens reorganisatie tijdelijk niet raadpleegbaar.

  ^  top